O Λύκος στη Θρησκεία

lyk1

(Λουπερκάλια-Γιορτή Αγίου Βαλεντίνου)

Καθώς συνεχίζουμε την έρευνα μας για τον λύκο, συνειδητοποιούμε ότι το άγριο αυτό ζώο εμφανίζεται ανά τους αιώνες σε πολλές αναφορές σε όλους τους τομείς του επιστητού. Μετά την αρχαιότητα, όμως, από ιερό ζώο μετατρέπεται σε σύμβολο του κακού. Αναζητώντας τους λόγους γι’ αυτό τα μέλη της ομάδας Σταύρος Κωνσταντινίδης και Μαρία-Αργυρή Ασημακοπούλου ζήτησαν τη γνώμη του πάτερ Μιλτιάδη από το χωριό Μούτουλα της Κύπρου για τη σχέση του λύκου με τη θρησκεία.

lyk

(Σκανδιναβική Μυθολογία: Ο Τυρ θυσιάζει το χέρι του, τοποθετώντας το στο στόμα του λύκου Φένρις)

Συνέντευξη του Πάτερ Μιλτιάδη

Από τους Σταύρο Κωνσταντινίδη και Μαρία-Αργυρή Ασημακοπούλου.

Ο λύκος έχει ενεργό ρόλο στη θρησκεία; Εμφανίζεται συχνά;

Ναι, μπορούμε να πούμε πως ο λύκος έχει «ενεργό ρόλο» στη θρησκεία. Εμφανίζεται συχνά σε αρκετά εδάφια της Παλαιάς και Καινής Διαθήκης, σε εικόνες, αγιογραφίες. Μπορώ να σας αναφέρω πολλά σημεία ιδιαίτερα των γραφών. Δηλαδή: στην Παλαιά Διαθήκη, στη «Γένεσις» (49,27) λέει «Βενιαμίν λύκος άρπαξ το πρωινόν έδεται έτι και εις το εσπέρας διδώσι τροφήν», ο Ιερεμίας (5,6) αναφέρει «λύκος έως των οικιών ωλόθρευσεν αυτούς» και ο Ιεζεκήλ «οι άρχοντες αυτής εν μέσω αυτής ως λύκοι αρπάζοντες αρπάγματα του εκχέαι αίμα, όπως πλεονεξία πλεονεκτώσι». Στην Καινή Διαθήκη τώρα, στο Κατά Ματθαίου ευαγγέλιο (10,16) γράφει «Ιδού εγώ αποστέλλω υμάς ως πρόβατα εν μέσω λύκων» και στο Κατά Ιωάννην «Και ο λύκος αρπάζει και σκορπίζει τα πρόβατα».

Τι συμβολίζει ο λύκος στη χριστιανική ορθόδοξη θρησκεία;

Εδώ και πολλά χρόνια ο λύκος αντιμετωπίζεται από τους ανθρώπους και μαζί από το θρησκευτικό δόγμα ως μορφή κακού. Συμβολίζει ένα φάσμα αρνητικών καταστάσεων, διάφορες και διαφορετικές μορφές του σατανά, για παράδειγμα ο λύκος μπορεί να συμβολίζει τον ίδιο τον διάβολο, κάποιο σατανικό πνεύμα, τη δολοφονική τάση, την καταστροφή, κάποιο δυσάρεστο οιωνό, τη λαιμαργία και γενικά φοβικές καταστάσεις, αμαρτήματα και την κακή πνευματικότητα. Μέχρι και σήμερα λέμε «πεινάω σα λύκος», πράγμα το οποίο προέρχεται από παλιά γεγονότα, όταν οι λύκοι, ακολουθώντας, βέβαια, τη φυσική τους επιταγή και ορμή, έκαναν επίθεση σε κοπάδια και έτρωγαν τα ζώα των βοσκών. Τότε, βέβαια, οι άνθρωποι βιάστηκαν να κακοχαρακτηρίσουν τον λύκο, δίχως να αναλογιστούν τη φύση του, η οποία φυσικά τον δικαιολογεί για τις πράξεις του.

Η Εκκλησία κήρυττε ενάντια στον λύκο;

Μπορώ να πω ναι. Όμως κυρίως έμμεσα, μέσα από τις παραβολές, τις παρομοιώσεις των γραφών της, όπου ο λύκος, όπως είπαμε, συμβολίζει το κακό, τον διάβολο κτλ. Βέβαια, στις γραφές ο λύκος παρουσιάζεται και ως αμαρτωλός (Σοφία Σειράχ 13,17 «τι κοινωνήσει λύκος αμνω. Ούτως αμαρτωλός προς ευσεβή», δηλαδή, «ποια σχέση υπάρχει μεταξύ λύκου και αμνού; Τέτοια όπως και μεταξύ και ευσεβούς) καθώς παραλληλίζεται και με τους αιρετικούς (Πράξεις Αποστόλων 20,29 «εγω γαρ οιδα τουτο, ότι εισελεύσονται μετά την αφιξιν μου λύκοι βαρεις εις υμάς μη φειδόμενοι του ποιμνίου», δηλαδή, «εγώ γνωρίζω αυτό∙ ότι μετά την έλευσή μου αυτή και την αναχώρηση θα εισέλθουν μεταξύ σας ψευδοδιδάσκαλοι και αιρετικοί, σαν άγριοι λύκοι, οι οποίοι δεν θα λογαριάζουν καθόλου τα λογικά πρόβατα του Χριστού, αλλά θα προσπαθούν να τα παρασύρουν στις πλάνες τους και να κατασπαράξουν ψυχικώς»). Η επίθεση αυτή κατά του λύκου πραγματοποιούνταν και μέσα από τις παραδοσιακές λαϊκές δοξασίες και ιστορίες, με τις οποίες συμπορεύεται συνθήθως και η Εκκλησία.

Πιστεύετε πως η συμπεριφορά αυτή απέναντι στον λύκο, στη μείωση του πληθυσμού ή και σε ορισμένες περιπτώσεις και στην εξαφάνισή του;

Όλη αυτή η παραφιλολογία, αν θες, η παραπληροφόρηση για τον λύκο, δημιούργησε έναν λανθασμένο μύθο γύρω από το όνομά του. Κυρίως στα ορεινά χωριά∙ οι άνθρωποι τον πήραν από φόβο και υιοθέτησαν διάφορες μεθόδους (εξελισσόμενες μάλιστα, παγίδες και άλλα τεχνάσματα, έως το κυνήγι) για να τον απομακρύνουν, πράγμα που οδηγούσε όλο και περισσότερους λύκους στο να θανατώνονται, ύστερα, το κυνήγι, όπως ανέφερα, δεν γίνεται πάντα για βιοποριστικούς λόγους ούτε πιάνει κανείς το όπλο μόνο για άμυνα. Αντίθετα, η αναισθησία ωθεί τους ανθρώπους σ’ αυτό και μάλιστα, αυτοί που έχουν ήδη την προκατάληψη για το λύκο, όταν θα βγουν για κυνήγι θα επιδοθούν σ’ αυτό με περισσότερο ‘ζήλο’, με μένος ίσως και θα τον χρησιμοποιήσουν και ως ‘τρόπαιο’ ή θρίαμβο επί του κακού.

Η Εκκλησία δεν θεωρεί πως όλοι είμαστε πλάσμα του Θεού; Πώς, λοιπόν, συμμετείχε σ’ αυτόν τον γενικό παραλογισμό εναντίον του λύκου;

Πράγματι, η θρησκεία μας αυτό κηρύττει και υποστηρίζει, πως όπως όλοι μας έτσι και ο λύκος είναι ζώο του Θεού, ο οποίος «τα πάντα εν σοφία εποίησεν», επομένως υφίσταται λόγος που υπάρχει καθένας από εμάς και καθένα από τα ζώα. Όμως, αν αναλογιστεί κανείς τις εποχές εκείνες από τις οποίες εκείνες από τις οποίες ξεκίνησαν οι προκαταλήψεις, τα παραμύθια –από πότε εξιστορείται η «κοκκινοσκουφίτσα και ο κακός λύκος»;- θα κατανοήσει ότι μιλάμε για πολύ διαφορετικές εποχές,, με διαφορετικούς ανθρώπους, συνήθειες, ποιότητα ζωής, παιδεία και μορφωτικό επίπεδο. Και σ’ αυτά δεν διαφέρουν και οι τότε ιερείς. Άρα, είναι εν μέρει λογικό να δημιουργούνται τέτοιες προκαταλήψεις και μυθοπλασίες με τέτοιο κοινωνικό και πολιτισμικό υπόβαθρο και να διαιωνίζονται ακόμη και από την εκκλησία∙ και ξέρετε ίσως και να μην είχαν συνειδητοποιήσει οι ιερείς τότε (και τώρα, καθώς και στη σημερινή εποχή έχουμε παρόμοια δείγματα), ότι με τις παραβολές, τις παρομοιώσεις και όλες αυτές τις ιστορίες με τον «κακό λύκο», θα συνέβαλαν στη φυσική του καταστροφή.

Γιατί πιστεύετε πως επιλέχτηκε, κατά κάποιον τρόπο, ο λύκος και όχι κάποιο άλλο άγριο ζώο ως σύμβολο του κακού;

Δεν πιστεύω πως ο λύκος παρουσιάζει κάποια διαφορά η ιδιαιτερότητα σε σχέση με τα άλλα ζώα που ζουν ελεύθερα στη φύση. Είναι άγριο, όπως λέμε, γιατί δεν είναι εξημερωμένο. Και κατά τη γνώμη μου δεν πρέπει αν ημερώνονται τέτοια ζώα. Όπως, λοιπόν, και η αρκούδα και το λιοντάρι έχουν βρεθεί στη θέση του «κακού» κατά καιρούς, έτσι και ο λύκος. Απλά ίσως επειδή απαντούμε πιο συχνά τον λύκο από ό,τι το λιοντάρι για παράδειγμα και επειδή είναι πιο συνδεδεμένος με την ορεινή ζωή, ίσως γι’ αυτό να δημιουργήθηκε όλο αυτό το ‘φαινόμενο’ και κατ’ επέκταση, δυστυχώς, ο τρόμος και το μίσος. Γενικά, ξέρετε, το άγνωστο φοβίζει όλους μας. Έτσι και όταν δεν έχουμε έλεγχο πάνω σε κάτι, πάλι φοβόμαστε. Και η άγρια ζωή είναι κομμάτι αυτού του αγνώστου. Γι’ αυτό ο λύκος και άλλα ζώα, σε μικρότερο βαθμό, δέχτηκαν αυτήν την επίθεση. Ο άνθρωπος όταν φοβάται επιτίθεται. Και πολλές φορές δεν κατανοεί ή δεν σκέφτεται πως απέναντί του έχει ένα ζώο, όχι κάποιο νοήμον ον, που έχει μια άλφα συμπεριφορά, βασιζόμενη στα φυσικά του ένστικτα, αυτά που του έδωσε ο Θεός.

Advertisements
This entry was posted in ο λύκος μας ενώνει. Bookmark the permalink.

6 απαντήσεις στο O Λύκος στη Θρησκεία

  1. Ο/Η Λαμπρίδης Μιχαήλ λέει:

    ΙΕΡΕΥΣ = ΛΥΚΟΣ = ΤΟΠΟΣ = ΝΟΥΣ = 720
    Η σχέση του με τη θρησκεία επιβεβαιώνεται μέσω τών λεξαρίθμων του
    ελληνικού αλφαβήτου .

  2. Ο/Η Λαμπρίδης μιχάλης λέει:

    ξανά ..μόνοι στην επικράτεια του χιονιού …φωνάζουμε……
    κρυμμένοι καλά πίσω από την ανθρώπινη θωριά δοξολογούμε το αίμα
    και το κρύο ! Θα ξανάρθουμε το άγιο ηλιοστάσιο …σε τόπο μυστικό που λίγοι
    γνωρίζουν ……Εμείς ερχόμαστε μέσα στο άγριο ξημέρωμα της ερημιάς του
    κόσμου .

  3. Παράθεμα: ΛΥΚΟΣ: σύμβολο δύναμης και ανεξαρτησίας « ΟΜΑΔΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΦΙΛΙΠΠΕΙΟΥ 1ου ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΒΕΡΟΙΑΣ

  4. Ο/Η fotini anastasopoulou λέει:

    Πολύ καλή ιδέα αυτή η συνέντευξη και εκπληκτικός ο ιερέας που μιλήσατε μαζί του!..

    @ Λαμπρίδης Μιχάλης μου άρεσαν οι απόψεις σου και ο πυθαγόρειος τρόπος που βλέπεις τα πράγματα…
    Ο λαμπρός αυτός φιλόσοφος άλλωστε, συνέστηνε να απέχουμε από τα έμψυχα (όσον αφορά την τροφή)…

    Αισθάνομαι πολύ όμορφα που έχω μπει κι εγώ σ’ αυτή την ομάδα πρόσφατα!…

    • Ο/Η Λαμπρίδης Μιχαήλ λέει:

      Σύμφωνα με τον Αριστόξενο , ο Πυθ
      δέν απαγόρευε γενικά το κρέας των ζώων αλλά ειδικά
      την καρδιά ,το συκώτι ,το μυαλό και τα όργανα αναπα-
      ραγωγής . Διότι θα ήταν μυστήριο πώς ο γαμπρός του
      ο Μίλων (Κροτωνιάτης παλαιστής ) , που μπορούσε να
      κουβαλήσει ένα βόδι στους ώμους του , θα ήταν σε θέση
      να τα βγάλει πέρα χωρίς να τρώει κρέας .
      Εδώ έχουμε ακόμη μια ένδειξη του παράδοξου του πυθα-
      γορισμού , μοιρα-σμένος όπως ήταν
      ανάμεσα στις δυό αντιφατικές
      στάσεις ανοίγματος και άρνησης : απαγορεύω το κρέας ,
      σήμαινε απαγορεύω τις οφειλόμενες στους θεούς
      θυσίες ζώων , και άρα σπάω τους δεσμούς με τη μακριά
      παράδοση των Ελλήνων . Ο Εύδοξος στο έργο του
      [Γής περίοδος ]λέει ότι ο Πυθ τραβούσε τόσο μακριά
      το ζήτημα καθαρότητας σε σχέση με το χυμένο αίμα ,
      ώστε δεν έκανε παρέα με κρεοπώλες και κυνηγούς .
      Βλέπουμε λοιπόν ότι η αποποίηση ζωικής σάρκας
      φανερώνει το διφορούμενο ενός κινήματος που σημα-
      δευόταν από τους δύο αντίθετους πόλους του Πυθ .
      και του Μίλωνα , της απάρνησης του κόσμου και της
      αποδοχής της πόλεως , του ανοίγματος , με άλλα λόγια,
      σε μια ορθολογικότητα και της αναδίπλωσης στην αγνό-
      τητα της ψυχής .

      Εδώ αναφέρουμε την απόλυτη προγραφή των κουκιών .
      Το περίφημο πυθαγόρειο άκουσμα:
      ΚΥΑΜΩΝ ΑΠΕΧΕΣΘΑΙ

      Για τον Αριστοτέλη , η προγραφή αυτή οφείλεται στην
      ομοιότητα των κουκιών με τα γεννητικά όργανα ή με
      τις πύλες του ¨Αδη πού δεν έχουν αρμούς .
      Ο Ιάμβλιχος πιστεύει ότι δηλώνει την άρνηση του
      συμβόλου της δημοκρατίας , εφόσον με κουκιά κληρώ-
      νονταν οι άρχοντες. Σε έναν στίχο που μας αναφέρει
      ο Πλούταρχος (Συμποσιακών Β,3,1) , λέγεται ειρωνικά
      ότι <> .

      Με την ελληνική αριθμοσοφική μέθοδο έχουμε :
      ΚΥΑΜΩΝ ΑΠΕΧΕΣΘΑΙ = 2222

      ΨΗΦΟΣ ΓΕΝΝΗΤΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ Η ΑΛΗΘΕΙΑ = 2222

      EΓΚΕΦΑΛΟΣ ΤΡΟΦΗ ΓΟΝΕΙΣ Η ΑΛΗΘΕΙΑ = 2222

      Η ΜΟΡΦΗ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΓΟΝΕΙΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ = 2222

      ΕΜΠΕΙΡΙΑ Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ = 2222

      ΕΙΝΑΙ ΣΧΗΜΑ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΤΑ ΓΕΝΝΗΤΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ = 2222

      Οι παραπάνω σχέσεις δείχνουν να συμφωνούν με τις
      ερμηνείες που έχουν δοθεί σχετικά με το πυθαγόρειο
      άκουσμα <>

      Η σημαντική ομοιότητα της πυθαγόρειας ηθικής
      με τη χριστιανική , αποδεικνύει ότι ουσιώδεις
      έννοιες δεν προέρχονται από μια αυθαίρετη πρόθεση,
      αλλά αντικατοπτρίζουν έναν ανώτερο νόμο , που
      πρέπει να τηρηθεί , αν δεν θέλουμε να διαστρέψουμε
      την ίδια μας τη φύση .
      ΑΝΘΡΩΠΟΣ = ΦΥΣΙΣ = 1310
      ————————————————-
      Λαμπρίδης από Σύρα

  5. Ο/Η Νίκος Λυκουργιωτης λέει:

    Και όμως ο λύκος είναι ένα πανέξυπνο και κοινωνοποιημενο ζώο γ αυτό λειτουργεί πάντα ομαδικά και για μένα ευγενές σαν χαρακτήρας.επισης δεν είναι πτωμστοφαγο κυνηγάει για να φάει και μες τα θηράματα είναι και τα οικόσιτα ζώα και το ταλέντο του να ξεγλυστραει συνήθως από από παγίδες. Τελικά το μόνο ον που σκέφτεται κακά και κυνηγά άπληστα είναι μόνο ο άνθρωπος

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s